15 november 2002, jaargang 46, nummer 22
Artikel 004203
Een haan of een zwaan? H. Algra Na een zware storm helde de zwaan op de Lutherse Kerk in Den Helder vervaarlijk over. Omdat er gevaar bestond dat dit kerkelijke symbool naar beneden zou storten kwam de brandweer er aan te pas om het gevaarte naar straatniveau te begeleiden. Voorlopig werd de zwaan in de kerk verzorgd door de koster van de Nederlands Gereformeerde kerk, Gerrit de Wit.
Hij maakte hem helemaal schoon en verrichtte ook enkele reparaties.
Ondertussen werd er naar fondsen gezocht om de zwaan weer op de kerk te kunnen plaatsen. De gemeente Den Helder bleek bereid om een stevige duit in het zakje te doen. In een plaats met weinig monumenten moet je zuinig zijn op wat er nog staat. Een grote kraanwagen kwam er aan te pas om de zwaan weer op de toren te plaatsen. Inmiddels schittert de zwaan als nooit tevoren op de toren van de Lutherse Kerk.
Bovendien functioneert hij weer als windwijzer.

Waarom een zwaan?
Alle Lutherse kerken hebben een zwaan op de toren. Daarin onderscheiden zij zich van de bekende haan of het kruis.
Waarom een zwaan? Deze vogel danken we aan een legende. Toen Johannes Hus (één van de voorlopers van de Hervorming) in 1415 om zijn geloof werd verbrand, zou hij gezegd hebben: ‘Jullie verbranden nu wel een gans’ (-Huss is het Boheemse woord voor gans)- ‘maar uit deze gans zal een zwaan verrijzen!’ Toen de Lutheranen in Nederland naar een teken zochten dat voor iedereen duidelijk moet zijn, kozen zij de zwaan als symbool.
Sinds 1970 houdt de Nederlands Gereformeerde Kerk van Den Helder de kerkdiensten in de Lutherse Kerk, een gebouw dat in 1913 de deuren opende. Ook nadat de plaatselijke Evangelisch Lutherse gemeente opging in Samen-op-Weg zijn de Nederlands Gereformeerden hier blijven vergaderen. Zij komen nu dus weer iedere zondag samen ‘onder de zwaan’.

En Luther zingt er als een zwaan
En Bach, de grote Bach,
Die mag de maat der englen slaan
De lieve lange dag
2007-2014 Persvereniging Opbouw